Iniciativa Popular no Parlamento da UE sobre protección e visualización das linguas minorizadas europeas

“Unha ONG que traballa con minorías lingüísticas centroeuropeas iniciou a recollida de sinaturas para presentar unha Iniciativa Popular no Parlamento da UE a favor de que se destinen fondos para a protección e visualización das linguas minorizadas europeas. Esta ONG, chamada FUEN (Federal Union of European Nationalities) fundárona hai xa décadas as minorías alemás, húngaras e danesas esparexidas por fóra de Alemaña, Hungría e Dinamarca. Quixeron presentar esta iniciativa o ano pasado e a UE non lla admitiu. Agora unha sentenza xudicial di que si, que teñen que admitila a trámite se cumpren unha serie de requisitos.
Para presentaren esta iniciativa precisan 1.000.000 sinaturas e só levan recollidas 600.000. Precisan 400.000 e foron pedirlles axuda aos cataláns (Plataforma per la Llengua e ANC) e aos vascos. E os cataláns, Xavier Vila neste caso, contactou con ProLingua.
O prazo para a entrega do millón de sinaturas é en abril, queda pouquísimo tempo e, se non se acada esta cifra non se poderá tramitar esta iniciativa e durante moitos anos non se falará na UE de linguas minorizadas. Se somos 50 millóns de falantes de linguas minorizadas e non damos xuntado 1 millón de sinaturas, entón é que nin nós mesmos nos interesamos polas nosas linguas, pensará Juncker e compañía. Será un pau para todas as minorías europeas.
Xa lle escribimos á presidenta da FUEN, Loránt Vincze, da minoría húngara de Romenia (son dous millóns de húngaros en Romenia) para lle dicir que ProLingua vai facer por difundir esta iniciativa en Galicia polos seus medios, presentala na prensa e, despois, convidar a outras organizacións a que elas tamén movan a cousa. Isto vai en beneficio de todos, porque se non damos xuntado o millón de sinaturas será un pau para todas as linguas minorizadas da UE.
Asínase aquí: https://ec.europa.eu/citizens-initiative/32/public/#/.”

Comunicado da AELG sobre a non asistencia da Xunta a catro Feiras internacionais do libro

Cremos que é unha decisión que debería ser responsabelmente reconsiderada. Unha feira internacional é a representación dunha cultura, a representación institucional dun país que ten institucións culturais propias, isto é do que se fai deixación. Abandónase, de facto, dar visibilidade exterior á literatura galega e renúnciase á súa internacionalización, o que nace de seu canda o seu propio proceso creativo.
Cremos que decisións tan importantes como estas, nas que está en xogo a imaxe exterior da cultura de todo un pobo, teñen que ser acordadas cos sectores que intervimos no proceso de creación. Sectores que son estratéxicos, cultural e economicamente, como ficou desenvolvido na vixente Lei do libro.
Só se pon en pé unha cultura con acordos, con suma de esforzos. Con esta decisión ficamos coa mensaxe de: “ou se fai como eu digo ou non se fai”, mais entendemos que as relacións teñen que ser fluídas e nadas como consecuencia dun mínimo de acordos con todos os sectores, de consensos creadores.
Á AELG ninguén lle consultou a súa opinión antes da toma dunha decisión de consecuencias tan graves como esta. Tampouco sobre os criterios de representación e participación das escritoras e escritores. Mais dixemos a nosa opinión sobre as feiras internacionais na Mesa do Libro á que fomos convocados recentemente, e na que nada desta posibilidade se falou. Ninguén imaxinaba que isto podía pasar, o que produce no sector máxima perplexidade e desconfianza.
Desde a AELG sempre nos pronunciamos a favor de que as delegacións asistentes ás feiras tiñan que ser o máis representativas, segundo criterios literarios, e do peso das obras de todos os xéneros sen exclusión. As Escritoras e Escritores galegos represéntanse a si mesmos e ás súas editoras, aos seus deseñadores, ilustradoras e maquetadores que fan do libro un obxecto marabilloso de arte. Fanse contactos, posibilítanse traducións, etc. É por iso que os criterios non poden ser nunca extraliterarios.
É determinante para a visibilidade dun país no mundo que sexa coñecido pola súa cultura nestes grandes escaparates internacionais que son as feiras do libro, polas que pasan millóns e millóns de persoas con interese cultural biodiverso, mesmo líderes de opinión nas culturas dos seus países e cos que é necesario contactar.
Unha cultura, sobre todo nestes tempos, é coñecida a través dos libros que escriben os seus Escritores e Escritoras, das entrevistas nos medios, das palestras que dan nestes lugares de privilexio, da calidade da iconografia que mostran os seus deseñadores, da capacidade expansiva da tradución.
Todo isto determina a visibilidade e mesmo a viabilidade económica da industria editorial, polos contactos que alí nacen, pois, mentres é visibilizada a cultura, os editores teñen que vender libros, dereitos de edición, comprar dereitos, etc.
As cámaras de comercio teñen que apoiar a industria editorial tamén, e non só o sector do automóbil, do mobiliario ou da exportación do granito. Mais quen ten que tomar decisións estratéxicas en positivo de política cultural é a Administración cultural que forma parte do goberno da Xunta.

A Xunta renuncia a catro das cinco feiras internacionais do libro en que participaba

Artigo de Daniel Salgado en Sermos Galiza (foto da Feira de Boloña):
“O Goberno galego cancela a súa presenza en catro das cinco feiras internacionais do libro en que viña participando. Así o publicou nunha resolución asinada polo secretario xeral técnico da Consellaría de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria Jesús Oitavén o pasado 29 de decembro.
O documento expón que a Xunta de Galiza non licitará os catro dos cinco “lotes” destinados á “organización dos actos que vai desenvolver a Consellaría nas feiras do libro internacionais que terán lugar no ano 2018” por 157.024 euros. A presenza institucional só se manterá na Feira Internacional do Libro de Bos Aires.
Nin a Feira do Libro para Cativos de Boloña -considerada a máis importante no que respecta ao libro infantil e xuvenil, en que a industria editorial galega é potente-, nin a de Barcelona, nin a de Frankfurt, nin a de Guadalajara (México) contarán co habitual posto da Xunta. A Administración suspende in media res o proceso iniciado o 28 de setembro do pasado ano e acusa “dun crecente desinterese” os axentes implicados nos certames, “fundamentalmente do sector editorial”.
Desde a Asociación Galega de Editoras (AGE), que agrupa empresas produtoras de máis do 90% dos libros que se publican en Galiza, cualifican de “falsidade” a argumentación da Xunta. “É unha vella historia”, explica o seu presidente, Xosé Ballesteros, en declaracións a Sermos Galiza, “hai tempo que lle manifestamos á Xunta que non estabamos de acordo co sistema de presenza institucional nas feiras”. De feito, o 19 de decembro -dez días antes da inesperada resolución gobernamental-, remitían unha carta ao secretario xeral de Cultura, Anxo Lorenzo, en que expuñan as súas razóns.
“A presenza e a participación activa nestas feiras ten importancia para o sector do libro galego, e consideramos que a AGE non pode continuar a ser un invitado máis no stand de Galiza”, sinalaban, “producimos máis de 90% dos libros que se publican no país, afrontamos os custos de manter o sector do libro galego vivo, mais somos espectadores do agravio comparativo”. Lamentan que “outras micro empresas”, adoito que nin sequera publican en galego, “ocupan o mesmo espazo que calquera das que máis publica no país”.
Tampouco comparten os editores que “persoas alleas ao sector, que non coñecen a súa realidade nin a do mercado internacional do libro” xestionen e atendan o stand da Xunta. “Dificilmente poden realizar o labor que o libro galego precisa neses foros tan competitivos, malia a súa amabilidade cara ao público asistente”, engadían.
A misiva da Asociación de Editores solicitaba á Secretaría Xeral de Cultura “procurar vías de colaboración que dean contas dos intereses institucionais e profesionais. Trataríase de sumar esforzos públicos e privados a fin de acudir ás feiras internacionais cun espazo colectivo compartido, ou con varios espazos contiguos, que permitan mostrar o mellor da escrita e da ilustración galega e o máis salientable da industria editorial galega, ao resto do mundo”.
Nesa mesma comunicación, que constataba a falta de interese da Xunta por atender ao diálogo sobre as súas consideracións, as empresas editoras anunciaban que asistirán á Feira do Libro para Cativos de Boloña cun posto propio, en que se “mostrarán as novidades das empresas asociadas que o desexen, desenvolveranse actividades profesionais e estará atendido e xestionado pola secretaria técnica da AGE”. E expresaban a súa intención de “valorar en cada momento as formas de participar ou non no resto das feiras internacionais programadas”.
A resposta de Cultura foi anular a súa presenza en Boloña, Barcelona, Frankfurt e Guadalajara. Só estará en Bos Aires, coa xustificación de alí existir “unha importante colectividade galega que recomenda continuar aproveitando este evento para fomentar e promover a cultura galega”.
A lei do libro e da lectura 17/2006 afirma que “a Xunta fomentará a asistencia das empresas galegas do sector do libro e dos creadores e creadoras a feiras ou exposicións que se desenvolvan fóra do seu ámbito territorial, incluídos os certames internacionais, sempre que estes teñan interese para a comercialización ou difusión das publicacións ou servizos de empresas, ou sexan de interese para o país”. A Consellaría de Cultura bórrase agora do medio e deixa o labor en mans do Instituto Galego de Promoción Económica (Igape) e das cámaras de comercio.”

Inma López Silva representa a literatura galega no Festival Literario de Hyderabad

Desde Fervenzas Literarias:
“A escritora compostelá Inma López Silva representou á literatura galega no Festival Literario de Hyderabad, un evento que se desenvolveu no sur da India entre os días 26 e 28 de xaneiro, e onde o estado español foi o convidado desta edición.
O Festival Literario de Hyderabad é un evento anual, multidisciplinar e multilingüe que atrae a centos de creadores de India e do estranxeiro. Creado en 2010, o festival tense consolidado como unha das citas literarias máis relevantes do país, cun programa que inclúe charlas, mesas redondas, obradoiros, presentacións de libros, exposicións e eventos culturais dirixidos tanto ao público especialista como ao xeral.
Organizado polo “Hyderabad Literary Trust” en colaboración co Goberno de Telangana e o apoio de varias institucións culturais, o festival acolleu como invitado de honra en 2018 ao estado español. O programa está comisariado por Alexandra Büchler (“Literatures across frontiers”) e Davis López-del Amo (“Axencia Literaria Sinicus”). Ata Hyderabad foron representantes de varias literaturas, acompañando á galega López Silva estarán o catalán Alejandro Palomas, o euscaldún Harkaitz Cano, a leonesa Ana Cristina Herreros ou a madrileña Mercedes Cebrián, entre outras.
Co gallo de aproveitar a presenza na India destes profesionais, moitos destes escritores participan posteriormente noutros festivais e eventos literarios como o festival KALAM en Calcuta, o Kerala Literary Festival, un obradoiro de autores infantís na Fundación Vani Prakashan e actividades en Universidades de Delhi e do Instituto Cervantes desa cidade.”

Lendo lendas, digo versos de Antonio García Teijeiro e Antonio Reigosa, Lista de Honra do IBBY 2018

Desde Xerais:
“O libro Lendo lendas, digo versos de Antonio García Teijeiro e Antonio Reigosa e con ilustracións de Xosé Cobas foi nomeado para a Lista de Honra do IBBY, 2018.
Cada dous anos se publica en inglés o catálogo da Lista de Honra do IBBY que inclúe os libros que se consideran sobresaíntes pola calidade dos textos, ilustracións ou traducións. Esta selección de títulos pretende dar a coñecer os libros que mellor representan a literatura actual de cada un dos países que forman parte do IBBY e recomenda a publicación en todo o mundo das obras seleccionadas.
Este ano o catálogo será presentado en agosto no 36º Congreso Mundial do IBBY que terá lugar na cidade de Atenas, Grecia e os libros seleccionados formarán parte dunhas exposicións itinerantes que viaxarán a Xapón, Rusia, EE.UU. e á Feira do Libro Infantil Boloña 2019 para logo formar parte dos depósitos da Internationale Jugendbibliothek de München.”

A Coruña: recital de María Xosé Queizán e Fatena Al Ghorra no Ciclo Poetas Di(n)versos

A segunda feira 22 de xaneiro, ás 20:30 horas, no Auditorio do Centro Ágora (Rúa Ágora, s/n) da Coruña, terá lugar unha nova edición do Ciclo Poetas Di(n)versos, coordinado por Yolanda Castaño e promovido pola Concellaría de Culturas da Coruña, cun recital de obra propia nun man a man de María Xosé Queizán e a poeta palestina Fatena Al Ghorra. Máis información aquí: Folleto Poetas Dinversos xaneiro 2018.

Novoneyra en xaponés

Desde Criticalia, de Armando Requeixo:
“(…) Vén isto ao caso pola recente tradución do poemario Os eidos ao xaponés da man de Takekazu Asaka, o mellor coñecedor da nosa literatura nas terras do sol nacente. Asaka, profesor de Filoloxía Románica na Universidade de Tsudajuku (Kodaira, Toquio), leva en contacto coa nosa lingua e a cultura dende mediados dos anos 70 e xa vai para as tres décadas que vén visitando todos os veráns a nosa terra. Froito da súa galegofilia teñen nacido diversos traballos de carácter lingüístico e, sobre todo, o primeiro vocabulario galego para xaponeses e a primeira gramática de noso para nipóns, da que acaba de se publicar unha nova versión co título Nova gramática galega (2016).
Pero ao profesor Asaka debémoslle moito máis. Mercé ao seu infatigable labor poden hoxe lerse en xaponés os Cantares gallegos (2009) e os Contos da miña terra (2014) de Rosalía de Castro, a Cantata a Ramón Cabanillas (2013) ou os versos do Xograr Martín Codax (2015). Pois ben, a este poderoso florilexio literario sumouse hai nada a poética de Novoneyra a través da tradución da que é, sen dúbida, a súa obra máis emblemática: Os eidos. (…)
Publicada baixo o selo de Kakenhi, esta edición ―que conta cunha moi suxestiva cuberta do artista Xosé Vizoso― non fai senón deitar en xaponés uns versos que, como teñen analizado varios estudosos, amosan connaturalmente unha innegable conexión coa lírica oriental dos haikai. O propio Novoneyra ten salientado isto en diversas ocasións e mesmo se achegou na súa escrita ao espazo literario de Oriente; así en 1995, cando publicou Camelio xaponés, onde tres poemas seus foron traducidos a esta lingua por Ayako Sugitani, de quen el versionou en galego sete ‘xiikas’. (…)

A Coruña: recital de Xosé Luís Méndez Ferrín e Raúl Zurita no Ciclo Poetas Di(n)versos

A segunda feira 20 de novembro, ás 20:30 horas, no Auditorio do Centro Ágora (Rúa Ágora, s/n) da Coruña, terá lugar unha nova edición do Ciclo Poetas Di(n)versos, coordinado por Yolanda Castaño e promovido pola Concellaría de Culturas da Coruña, cun recital de obra propia nun man a man de Xosé Luís Méndez Ferrín e o poeta chileno Raúl Zurita. Máis información aquí: Folleto Poetas Di(n)versos novembro 2017.

O English PEN premia a tradución do galego ao inglés dunha obra de Eva Moreda

Desde Galicia Confidencial:
“O English PEN, a través da súa sección de Traducións, vén de premiar libros de 15 países traducidos á lingua inglesa pola súa “calidade literaria sobresaínte, forza do proxecto editorial e contribución á diversidade literaria no Reino Unido”. Entre as obras premiadas atópase Home is Like a Different Time, de Eva Moreda, traducida do galego por Craig Patterson (Francis Boutle, 2018). Trátase da versión inglesa de A Veiga é como un tempo distinto (Xerais, 2015).
Segundo o English PEN, entre as obras premiadas están “a primeira novela de Mauritania traducida ao inglés e novelas traducidas de linguas europeas minoritarias e menos traducidas como occitano, galego e albanés, cun número igual de autores masculinos e femininos seleccionados”.
Ros Schwartz, co-presidente do panel de premios, manifestou que os editores estanse volvendo “cada vez máis aventureiros” nas súas eleccións, e salientou que, “curiosamente, unha serie de proxectos están dirixidos por tradutores, o que subliña o papel activo que estes poden desempeñar para levar os libros á atención dos editores.”
Os premiados recibirán axudas específicas para asumir o custo da tradución.
O English PEN é o centro fundador do Pen Club Internacional, que engloba a escritores de todo o mundo con 145 centros en máis de 100 países.”